Węże

Węże – informacje ogólne

admin — Thu, 01 Sep 2011 08:12:49 +0000

Węże to gady z rzędu łuskonośnych. Do ich cech charakterystycznych należą m.in.: wydłużone ciało, brak nóg, a także aparat szczękowy umożliwiający bardzo szerokie rozwarcie. Ich liczba kręgów może dochodzić nawet do czterystu. Węże mają jedno płuco, nerki ułożone jedna za drugą i wydłużoną wątrobę. Naukowcy opisali już bardzo dużo gatunków. Stan z 18 stycznia 2009 roku to 3149. Węże są oczywiście bez wyjątku zwierzętami mięsożernymi. Gady te połykają swoje ofiary w całości. Mniej więcej 1/4 z nich jest jadowita. Jad ów wytwarzany jest przez specjalny gruczoł i spływa do zębów. Działem zoologii, który zajmuje się wężami jest ofiologia. Co ciekawe, zwierzęta te występują na wszystkich kontynentach (oprócz Antarktydy) i mogą żyć zarówno w morzu, jak i wysokich górach.

Węże w Polsce

admin — Thu, 11 Aug 2011 08:13:43 +0000

Polska nie jest najlepszym miejscem na kuli ziemskiej dla pasjonata węży, który chciałby chodzić ich śladami i wyszukiwać legowiska. Na naszych terenach po prostu nie występuje ich zbyt wiele. Jest to dobra informacja dla każdego kto boi się tych gadów, lecz hobbysta musi niestety wyjeżdżać za granicę lub po prostu chodzić do ZOO. W Polsce możemy natknąć się na pięć gatunków węży. Są to:

- gniewosz plamisty
- wąż Eskulapa
- zaskroniec zwyczajny
- zaskroniec rybołów
- żmija zygzakowata

Warto dodać i zwrócić szczególną uwagę na fakt, że wszystkie węże w Polsce są pod ochroną. Niestety niewiele osób o tym wie, a w dodatku żyje w przeświadczeniu o jadowitości tych gatunków. Dlatego też węże na terenie naszego kraju są bardzo często zabijane. Tymczasem, spośród wymienionych gatunków jedynie żmija zygzakowata jest jadowita. Co więcej – wstrzykiwane przez tego węża ilości jadu są zwykle tak małe, że nie stanowią niebezpieczeństwa dla człowieka.

Ewolucja

admin — Mon, 04 Jul 2011 08:19:30 +0000

Pochodzenie węży jest wciąż nie do końca poznane. Udało się jednak rozpoznać ten rodzaj gadów wśród okazów znalezionych w Afryce i Ameryce Południowej, liczących około 150 milionów lat. Odkrycie to może potwierdzać tezę mówiącą, jakoby węże wywodziły się od jaszczurek. Jeśli tak było w rzeczywistości, wyewoluowały one już najprawdopodobniej w okresie kredy. Inna hipoteza przedstawia natomiast węże jako krewniaków mazozaurów. Były to gady wodne, które wymarły po zakończeniu tego okresu. Mierzyły one kilkanaście metrów długości, a ich zęby mogły osiągać długość kilkudziesięciu centymetrów. Istnieje również teza mówiąca o tym, jakoby grupą siostrzaną węży były amfisbeny. Mnie osobiście przekonuje ona jednak najmniej.

Skóra

admin — Thu, 23 Jun 2011 08:21:08 +0000

Istnieje popularny pogląd mówiący o tym, jakoby węże były oślizgłe. Dzieje się tak być może za sprawą skojarzenia tych gadów z robakami. Tymczasem, skóra węży jest całkowicie sucha i pokryta łuskami. Do przemieszczania się zwierzęta te wykorzystują specjalne łuski brzuszne, których zadaniem jest ściskanie powierzchni. Mogą mieć one różną wielkość i kształty (ziarniste, gładkie itp.). Proces zrzucania łusek nazywany jest linieniem. Co ciekawe, cała zewnętrzna warstwa skóry zrzucana jest za jednym razem. Proces ten ma wiele zastosowań, w tym pozbywanie się kleszczy, roztoczy itp. Węże młodsze mogą zrzucać skórę około czterech razy do roku. W przypadku starszych przedstawicieli gatunku zachodzi to z reguły raz, maksymalnie dwa razy.

Niebezpieczeństwo dla ludzi?

admin — Mon, 23 May 2011 08:24:05 +0000

Wbrew temu, co część z nas myśli, węże nie są dla ludzi bardzo niebezpieczne. Owszem, zdarzają się przypadki śmiertelnych ukąszeń, lecz tak naprawdę należą one do rzadkości. Większość tych gadów nie atakuje bowiem ludzi. Mogą one to zrobić co najwyżej w samoobronie, czy w wyniku zranienia. Ugryzienie jadowitego węża może jednak powodować przykre konsekwencje. W ekstremalnych przypadkach taka interakcja kończy się amputacją całej kończyny czy nawet śmiercią. Warto zaznaczyć, że jedynie 1/3 jadowitych węży jest w stanie zabić człowieka jednym ugryzieniem. Co ciekawe, w Australii uchodzącej za siedlisko największej ilości tych jadowitych gadów, dochodzi do jednego ukąszenia rocznie. Zupełnym przeciwieństwem są tutaj Indie. Dochodzi tam do około 250 tysięcy ukończeń rocznie, z czego 1/5 kończy się śmiercią. Najskuteczniejszą metodą stosowaną na ukąszenie jest podanie surowicy.

Zmysły

admin — Sat, 12 Mar 2011 08:23:10 +0000

Zmysły u poszczególnych zwierząt działają zupełnie inaczej niż u człowieka i charakteryzują się różną istotnością dla ich funkcjonowania. Jeśli więc chodzi o wzrok, to jest on u węży bardzo zróżnicowany. Generalnie jednak można powiedzieć, że gady te widzą całkiem dobrze. Głównym zadaniem wzroku jest śledzenie ruchów. Zmysł ten rozwinięty jest lepiej u węży nadrzewnych, a najgorzej u tych mających siedliska pod ziemią. Węch natomiast jest przez te zwierzęta wykorzystywany do tropienia ofiar. Ważną funkcję pełni również rozdwojony język, służący do analizowania różnego rodzaju substancji, jak również wykrywania obecności ofiar czy innych drapieżników. Węże są również bardzo czułe na drgania. Co ciekawe, grzechotniki, pytony i boa mają receptory charakteryzujące się wrażliwością na podczerwień. Dzięki temu łatwiej mogą zlokalizować potencjalną zdobycz.

Jad

admin — Tue, 01 Feb 2011 08:21:58 +0000

Jad u węży jest zmodyfikowaną śliną, którą te dostarczają za pomocą kłów. Kobry i żmije wykorzystują go do unieruchamiania oraz zabijania swoich ofiar. Nie wszystkie węże są jadowite. Istnieje jednakowoż pogląd negujący tę tezę. Wedle niego, cześć tych zwierząt miała po prostu nie wykształcić odpowiednich zębów do przekazywania jadu. Moim zdaniem jednak ciężko byłoby taką hipotezę obronić. Pewne jest natomiast, że wiele węży ma kły jadowe jedynie w tylnej części aparatu szczękowego. Ugryzienie przez takiego gada tylko przednimi zębami nie przynosi niebezpieczeństwa. Najgroźniejszym jadowitym wężem jest kobra królewska. Jej jad jest bardzo silny i jest w stanie w ciągu trzech godzin uśmiercić dorosłego słonia. Człowiek ugryziony przez kobrę królewską, któremu nie poda się na czas lekarstwa, umrze w ciągu około 15 minut. Zwierzę to znajduje się na szczycie układu pokarmowego i żywi się głównie innymi wężami. Jego najpoważniejszym przeciwnikiem jest wszakże działalność człowieka. Jak na razie kobry królewskiej nie objęto jednak ochroną. Jad przez węże używany jest raczej do ataku niż obrony.

Uzębienie

admin — Sun, 23 Jan 2011 08:20:19 +0000

Wśród węży wyróżniamy cztery typy uzębienia. Są to:

- Aglypha
- Opisthoglypha
- Proteroglypha
- Solenoglypha

Pierwszy z nich występuje u większości węży i charakteryzuje się brakiem zębów jadowych. Nie znaczy to jednak, że wszystkie gady z takim uzębieniem są niejadowite. Większość owszem, ale zdarzają się tutaj wyjątki (np. zaskroniec tygrysi). Typ drugi występuje u niektórych przedstawicieli połozowatych i charakteryzuje się umieszczeniem zębów jadowych w tylnej części aparatu szczękowego. Czy więc ugryzienie może być niebezpieczne? Owszem, ale tylko w przypadku dosięgnięcia ciała zębami jadowymi, co zdarza się stosunkowo rzadko. Trzeci typ charakterystyczny jest głównie dla węży morskich. Ich zęby jadowe są krótkie i zamieszczone z przodu. Typ ostatni natomiast to domena żmijowatych i grzechotnikowatych. Z reguły długie i ostre zęby jadowe zamieszczone są z przodu i składają się przy zamykaniu pyska. Zaopatrzone są one dodatkowo w kanaliki, którymi spływa jad. Nie trzeba chyba dodawać, że zetknięcie z takim wężem może być niebezpieczne, ale i najbardziej fascynujące.